mac os x etiketi
bu etikete ait yazılar listeleniyor
apple macworld expo’ya bu sene son kez katılacağının haberini vermişti. sadece macworld expo değil, son yıllarda macintosh dünyasıyla ilgili birçok etkinlikten çekildi. şimdiyse önümüzdeki sene ces’e (tüketici elektroniği fuarı) katılacağına dair haberler alıyoruz. aslında bu hareketin geleceği belliydi.
apple’ın son yıllardaki ipod ve iphone ile yakaladığı çıkış ve beraberinde çıkardığı apple tv gibi ürünleri iyice elektroniğe yöneldiğinin en açık işaretiydi. steve jobs da 2 yıl önceki bir sunumunda gururla apple computer‘ın ismindeki computer’ı düşürdüklerini açıklamıştı.
aslında apple’ın ev ve kişisel elektroniğe yönelmesi beni çok rahatsız eden bir durum değil. bu sayede apple’ın ismini duymayan kalmadı. tabir doğruysa apple ayağa düştü çünkü birçok kişi için mp3 çaların ismi ipod oldu. fakat apple’ın elektronik konusuna yoğunlaşması yazılım ve bilgisayar donanımı konularının aksamasına sebep oldu. bu sebepledir ki macbook serisi ilk tanıtıldığı zamanlarda muhtemelen apple’ın en problemli serisi olarak tarihe geçmiştir. bunun yanında en çok tercih edilen seri de olabilir. benzer şekilde aynı dönemde oldukça sık bir şekilde çıkartılan mac os x yamaları da problemli oluyordu.
son zamanlarda güncellenen yeni macbook serisi ise daha problemsiz ve başarılı görünüyor. benim için senelerdir apple’ı kendine çeken özelliği mac os x ve bilgisayarları. umarım elektroniğe yönlenmiş olan apple, önümüzdeki yıllarda gerçek takipçilerini hayal kırıklığına uğratmaz.
bilgisayarınızdan dosyaları silseniz bile aslında ilgili dosyalara ait veriler diskten tam olarak silinmiyorlar. bu sebeple size ait bir usb belleği ya da harici diski elden çıkarırken içindeki özel dosyalarınızı standart yollarla silmek üçüncü şahısların ya da arkadaşlarınızın bu dosyalara erişemeyeceği anlamına gelmiyor. hatırlatmak gerekir ki satılan harici diskler, hafıza kartları, usb bellekler ve ikinci el bilgisayarlardan bu yollarla elde edilmiş birçok özel fotoğraf ve video internette geziniyor. eğer siz de özel dosyalarınızın internette afişe olmasını istemiyorsanız usb belleğinizi güvendiğiniz birine bile teslim ederken içindeki her türlü dosyayı güvenli bir şekilde imha ettiğinizden emin olun.
mac os x‘te güvenli olarak disklerinizi temizlemenin oldukça kolay bir yolu var. tek yapmanız gereken disk utility aracını kullanmak. disk utility, mac os x ile beraber gelen ve diskler ile ilgili birçok güvenlik, onarım, bakım, temizlik, yazdırma işlemlerini yapabileceğiniz oldukça kullanışlı bir araç. disk utility normal kurulumlarda aşağıdaki konumdan bulunabilir:
Applications > Utilities > Disk Utility
disk utility‘yi açtıktan sonra soldan temizlemek istediğiniz diski seçiyorsunuz. bu sizin usb belleğiniz, hafıza kartınız ya da harici diskiniz olabilir. diski seçtikten sonra sağdaki menüden erase sekmesini tıklıyoruz. burda yeni diskinizin ismini yazdıktan sonra silme işlemi için istediğiniz güvenlik seviyesini seçebilirsiniz.
bu ekranda security options düğmesine tıklarsanız silme işlemi için varolan güvenlik seviyelerini görebilirsiniz. ilk seçenekte hiçbir güvenlik bulunmuyor fakat yeni diskiniz birkaç saniyede hazır oluyor. bu durumda veriler gerçekten silinmiyor. sadece üstü örtülüyor. size tavsiyem usb belleğinizi/hafıza kartınızı/harici diskinizi elden çıkaracaksanız 7-pass erase seçeneğini kullanmanız. bu seçenek bir miktar uzun sürse de ileri seviyede güvenlik sağlayarak verilerinizin tamamiyle silinip yok edilmesini sağlıyor.
öte yandan son bir seçenek olarak gutmann algoritması kullanılarak oldukça üst seviyede bir güvenlik sağlanabiliyor. normal şartlarda pek işinizin düşeceğini sanmıyorum.
bildiğiniz gibi bilgisayarınızdan dosyaları silseniz bile aslında silinmiyorlar. çöp kutunuzu boşaltmanız da durumu değiştirmiyor. dosya, sisteminizde gözükmese de dosyaya ait veriler ve parçacıklar sabit diskinizde bulunuyor. aynı şey harici diskleriniz ve usb bellekleriniz için de geçerli. bu parçacıklar herhangi bir veri kurtarma (data recovery) programıyla tekrardan elde edilip kötü amaçlarla kullanılabiliyor. o yüzden dosyaları çöp kutunuza attıktan sonra güvenli bir şekilde silmenizi şiddetle öneririm. bilhassa kişisel fotoğraf, video ve dökümanlarınız ile yüksek hassasiyette verileri içeren dosyalar (kredi kartı, şifre, teklif raporu vb.) bu yöntemle silinmelidir.
peki neden?
eğer başınıza çalıntı gibi kötü bir vaka gelirse sisteminizde varolan dosyalar zaten ciddi bir güvenlik tehlikesi altındadır. öte yandan aylar önce sildiğinizi zannettiğiniz kişisel fotoğraflarınızın kötü niyetli kişiler tarafından ele geçirilmesi nahoş ve olası bir durumdur. bilgisayarınızı çaldırmak/kaybetmek çok sık başınıza gelmese de usb belleklerin çok kolay yok olduğunu kabul etmek gerekir. benzer şekilde usb belleğinizden silmiş olduğunuz proje raporları, teklif dosyaları, kişisel fotoğraflarınız ve videolarınız kolayca başkalarının eline geçebilir.
iyi de ben onları silmiştim. nasıl yani?
aslında sizin sildiğinizi zannettiğiniz şeyler dosyayı içinde bulunduran kutuya ait veriler. kutuyu siliyorsunuz fakat içindekiler duruyor. diğer bir deyişle sadece fotoğrafın çerçevesini siliyorsunuz fakat fotoğraf orda duruyor, görünmez hale geliyor. normalde bu gizlenmiş fotoğrafların sisteminizde görülmesi mümkün değil. bazı üçüncü parti yazılımlar yardımıyla sistemde silinmiş olan bu gizli dosyalar açığa çıkartılıyor.
ne yapalım o zaman?
burda yapılması gereken şey fotoğrafın çerçevesini sildikten sonra gizlenmiş olan fotoğrafın üzerini de iyice karalamak ki kimsenin fotoğrafı görmesi mümkün olmasın. size tavsiyem önemli dosyalarınızı silerken mac os x‘te bulunan “secure empty trash” özelliğini kullanmanız. bu sayede sildiğiniz dosyaların üzerine rastgele olarak anlamsız veriler yazılarak sonradan okunması imkansız hale getiriliyor.
apple‘ın destek sitesinde bunla ilgili olan dökümanı inceleyebilirsiniz.
peki ya windows, linux?
linux dağıtımlarına ya da windows’a entegre edilmiş böyle bir özellik var mı emin değilim. varsa lütfen paylaşın, yayınlayalım.
dikkat!
bitirmeden önce not düşmek isterim ki bu yöntem sadece günlük kullanımdaki önemli dosyaları silmek için geçerlidir. eğer bilgisayarınızı, dahili/harici sabit diskinizi ya da usb belleğinizi bir başkasına satacaksanız içindeki verileri biçimlendirmeniz (formatlamanız) ya da anlattığım yöntemi kullanmanız yeterli olmayacaktır. bu tür durumlarda üst düzey veri silme araçlarını kullanmanızı öneririm.
henüz yeni macbook ve macbook proların tanıtılmasından birkaç saat geçmişken ve kimsenin kargoları yola çıkmamışken apple bugün yayınladığı bilgisayarlar için yazılım güncellemesi çıkardı. evet şaka gibi ama gerçek!
ürün lansmanından sadece 5 saat sonra yazılım güncellemesi çıkaran apple’ı canı gönülden tebrik etmek lazım. umarım yeni bilgisayarlarla ilgili sorunlar çıkmaz.
şöyle de bir açıklama koymuşlar:
About MacBook, MacBook Pro Software Update 1.2
This update contains software bug fixes for precision aluminum unibody enclosure MacBook and MacBook Pro notebook computers introduced in October 2008.
The update improves compatibility with external displays and includes a variety of software fixes. This update is recommended for all users of these systems.
bir diğer trajikomik olay ise yeni macbook pro‘da grafik işlemcisini değiştirmek için mac os x’ten log out olmanızın gerekmesi. (kaynak: engadget) apple yayınladığı dökümanda ne yapılması gerektiğini detaylı bir şekilde anlatmış. üstelik sony vaio z serisinde grafik işlemcinizi değiştirmek için tek yapmanız gereken bir tuşa dokunmak. vista sorunsuz bir şekilde dönüşümü gerçekleştiriyormuş. peki nerde kaldı mac os’un kullanışlılığı? bu durumun daha kolay bir şekilde aşılması gerekiyor.
mac os x ile beraber gelen e-posta yönetim programı mail oldukça basit ve kullanışlı bir program. mac os x kullanmaya başladığımdan beri kendisinden hiç vazgeçmedim. tabi bunda hayatımızı kolaylaştıran kısayolların önemi büyük. eğer internette gezerken metin, bağlantı, resim benzeri ögeleri e-posta ile arkadaşınıza ya da kendinize göndermek istiyorsanız, mail.app‘de basit bir sürükle-bırak işlemiyle bunu yapmanız mümkün. bunun için öncelikle göndermek istediğiniz bağlantıyı, resmi ya da metini seçiyorsunuz.
daha sonra seçtiğiniz ögeyi dock‘ta bulunan mail.app‘in üzerine sürükleyip bırakıyoruz.
mesajınız, sürüklediğiniz ögeyle birlikte gönderilmeye hazır. tek yapmanız gereken gideceği adresi yazıp, postalamak.
sizin de kullandığınız kısayollar ve ipuçları varsa paylaşın, biz de kullanalım.
her gün sık sık kullandığım programlardan biri olan terminal ile yeni keşfettiğim sürpriz yumurta (easter egg) sayesinde tetris oynayıp nostalji yapmanız mümkün. terminal.app’i (Applications/Utilities) çalıştırdıktan sonra komut satırında emacs yazıp enter tuşuna basınız. emacs programı tamamen yüklenince sırasıyla “esc” ve “x” tuşlarına basınız. son olarak “tetris” yazıp enter tuşuna bastığınız anda tetrisiniz oynamanız için karşınızda hazır olacak. yön tuşlarını kullanarak oynayabilirsiniz. aşağıda oyunun ekran görüntüsünü bulabilirsiniz.
tetris mac os x tiger ve leopard altında çalışıyor. skorunuzu paylaşmayı unutmayın.
